Behind the very calls of human beings, we are identical.

À la recherche du temps perdu

ถึงลูกศิษย์ กศน. ทุกคนจากก้นบึ้งหัวใจ ตอน 1    share   email
12:37 AM

ออกจะรู้สึกแปลกทุกครั้งที่ครูใช้คำที่ครูเรียกพวกคุณว่า "ลูกศิษย์" คุณดูจะเป็นลุง ป้า น้า อา พ่อ แม่ แม้กระทั่งย่ายายครูได้แล้วเมื่อพิจารณาวัยวุฒิ  และนั่นก็ไม่ได้หมายความว่าคุณวุฒิของครูจะวิเศษกว่าพวกคุณแต่ประการใด  "คุณ" ในภาษาบาลีแปลว่าความดีงาม "วุฒิ" แปลว่าความเจริญ  ผู้มีคุณวุฒิหมายความว่าเป็นผู้มีความดีเจริญงอกงามอยู่ในตัว  เป็นกระถางเพาะพันธุ์อันตระการยังมูลผลาหาร ผลไม้ นานาชนิด ไม่เว้นแม้แต่ยังร่มเงาและก๊าซออกซิเจนให้แก่สิ่งมีชีวิตอื่นๆ โดยนัยนี้ครูยิ่งมีหาญกล้าที่จะบอกว่าคุณวุฒิครูสูงกว่าพวกคุณเลย  จำเพาะหัวใจที่นำพาตนเองมาเรียนรู้ของพวกคุณ มันก็สูงค่าจนหาไม้บรรทัดเทวามาวัดมิได้แล้ว  แม้แต่คำว่า "ครู" ซึ่งมาจาก ครุ หรือ คุรุ ซึ่งแปลว่าหนักนั้น  ครูก็ยังอยากรับความหมายไว้เพียงตัวหนักเท่านั้น  เพราะป่านนี้ครูไม่กล้าช่างน้ำหนักอีกต่อไปเพราะมันบาดใจมาก

ดังนั้นขอให้พึงรู้ว่าเราจะใช้สรรพนามเรียกกันตามค่านิยมของสังคม ในใจของพวกเราต่างรู้ดีว่าความรู้สึกที่เรามีต่อกันมันจำกัดความไม่ได้ด้วยคำนิยมนิยามใดๆ

สำหรับกลุ่ม ม.ปลาย ที่ครูได้สอนเป็นกลุ่มแรกและได้สอนเป็นจำนวนครั้งมากที่สุด  พวกคุณช่วยเปิดโลกที่ครูไม่เคยรู้จักมาก่อนในหลายๆ ด้าน ทั้งโลกของเจ้าแม่ขายหวยที่ใฝ่เรียน  โลกของทหารเรือชั้นประทวนแต่มีชอปเปอร์ขี่มาเรียน  โลกของพนักงานขายไส้กรอก  และโลกของเด็กแว้นและสก๊อย เป็นอาทิ  โลกของพวกคุณได้ช่วยถ่างโลกของครูให้มันมีพรมแดนกว้างขึ้น  เห็นไหมว่าครูบอกพวกคุณแล้วไงว่าการสอนหนังสือมันไม่ได้ถ่ายทอดความรู้ให้ผู้เรียนอย่างเดียว  มันปเนการสื่อสารสองทางที่ผู้สอนก็ได้เรียนรู้จากผู้เรียนด้วย ซึ่งสิ่งนี้เองคือจะเป็นประโยชน์โภชน์ผลให้รุ่นน้องๆ ของพวกคุณได้รับประสบการณ์ที่สั่งสมจากพวกคุณไปใช้กับพวกเขาด้วย  สิ่งที่ครูอยากบอกพวกคุณเป็นพิเศษในท้ายย่อหน้านี้ก็คือ  แม้กลุ่มคุณจะไม่ชนะเลิศการประกวดร้องเพลงลูกทุ่งเพราะขอบอกแบบขวานผ่าซากว่าเสียงไม่ถึงและร้องผิดคีย์  แต่คุณคงจำได้ว่าเพลงที่ครูสอนให้คุณร้อง (O, Susana!) พวกคุณเป็นกลุ่มที่ร้องเพลงนี้ได้ไพเราะจับใจมากที่สุด  ครูคงไม่มีถ้วยรางวัลมอบให้พวกคุณ  แต่อยากจะให้พวกคุณให้รางวัลแก่ชีวิตของตนเองด้วยการส่งผ่านความประทับใจในการเรียนรู้ให้กับคนรอบข้างของคุณ  เมื่อคุณทำให้คนรอบข้างของคุณมีความสุข  ในท้ายที่สุดแล้วความสุขนั้นมันจะสะท้อนกลับมาหาตัวคุณเอง


-ต่อตอน 2- 

ถึงลูกศิษย์ กศน. ทุกคนจากก้นบึ้งหัวใจ ตอน 2    share   email
1:11 AM

ถึงลูกศิษย์ กศน. ทุกคนจากก้นบึ้งหัวใจ ตอน 3    share   email
1:29 AM

กลุ่มสุดท้ายซึ่งเรามีเวลาให้กันน้อยมากคือนักเรียนประถม  ครูได้สอนคุณในโครงการสอนเสริมของ กศน.  ก่อนอื่นครูต้องขอขอบคุณทุกคนในกลุ่มนี้  คุณทำให้ครูครบไตรรัตน์ (ประถม  อ.ต้น  และ ม.ปลาย) ใช่แล้วครูคิดว่าพวกคุณเป็นศิษย์แก้วสามดวงใหญ่ที่ส่องแสงสว่างในชีวิตนอกและในห้องเรียนของครูเสมอ  กลุ่มนี้พิเศษตรงที่อายุผู้เรียนเป็นยายเป็นย่าครูได้เลย สิ่งนี้เองอาจเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้คุณมีเรื่องราวมาเล่าให้ครูฟังเสมอ  คุณมีความรู้สารพัดตั้งแต่เรื่องสถานที่หรือย่านเก่าแก่ในเมืองกรุง  เรื่องลาวโซ๋งที่บ้านคุณเอง  และเรื่องศัพท์โบร่ำโบราณที่คุณชอบใช้แล้วมันแสดงอายุของคุณ!!! หลายคนกล่าวว่าวัยชราเหมือนการย้อนกลับไปเป็นเด็ก  ครูไม่ค่อยเห็นด้วยเลย  พวกคุณทำให้ครูรู้สึกว่า  จะเรียกว่าเด็กได้ไงเนี่ย  คุณผ่านชีวิตต่างๆ นานามาอย่างโชกโชน  กระแสโลหิตของคุณคงไม่ได้เต็มไปด้วยเฉพาะฮีโมโกลบินเท่านั้นแต่คงมีอนุภาคเรื่องราวจิปาถะทั้งดีร้าย สุขทุกข์ปะปนกันเต็มไปหมด  การสอนพวกคุณไม่ง่ายเลยเพราะคุณขี้อายที่สุดในบรรดาแก้วสามดวงใหญ่ของครู  แต่ในที่สุดพวกคุณคงทนความด้านของคนสอนไม่ไหวแน่ๆ ในที่สุดพวกคุณก็ยอมร้องเพลง O,Susana! แล้ว

มาถึงตรงนี้พวกคุณคงคิดว่าเอ๊ะ ทำไมไม่ว่าจะสอนในระดับใด  ทำไมครูต้องให้คุณร้องเพลงนี้ด้วยนะ  อย่างที่ครูแปลให้ฟัง  มันเป็นเพลงรักน่ะ  แล้วพวกคุณก็รู้ เรียนกันมาตั้งนานคงจะจับทางได้ว่าครูเป็นพวกน้ำเน่าท่วมจอ  แล้วอีกอย่าง ผอ.ไม่ค่อยปลื้มที่ครั้งแรกๆ ครูเอาเพลงเก่าๆ มาเปิดให้พวกคุณฟังและยังไปซีรอกซ์ชีทให้คุณมาร้องตามอีก  เขามาบ่นกับครูว่าสอนแค่ในหนังสือก็พอแล้ว  ครูไม่อยากจะเถียงกับ ผอ.นะ เพราะพูดไปก็เท่านั้น  เรามาขบถกันในห้องเรียนดีกว่า  ตำราหนาสุดๆ จะให้เรียนทั้งชีวิตกันหรือไง  คนเขียนหลักสูตรไม่ได้สอน  คนสอนไม่ได้เขียนหลักสูตร  แต่จริงๆ ถ้าจะสอนให้หมดก็ได้นะ  แต่คุณจะได้แต่ "วิชา" หาได้ "เคล็ดวิชา" ไม่

-ต่อตอน 4-

ถึงลูกศิษย์ กศน. ทุกคนจากก้นบึ้งหัวใจ ตอน 4    share   email
1:39 AM

อย่างที่ครูบอกในคาบสุดท้าย  ต่อให้คุณได้คัมภีร์เปลี่ยนเส้นเอ็นมาไว้ครอบครอง  คุณจะไม่มีทางบรรลุวิชานี้ได้ถ้าคุณไม่รู้ "เคล็ดวิชาเปลี่ยนเส้นเอ็น" จริงๆ ฟังดูเหมือนจะลึกลับ  แต่ครูบอกแล้วไง อ.ศิลป์ พีระศรีบอกว่า ars longa vita brevis ศิลปวิทยาการมันไพศาลเกินกว่าอายุของคนเราจะยืนยาวนานเรียนรู้มันได้หมด  ต่อให้คุณรู้เนื้อหาสาระสิ่งต่างๆ ตั้งมากมาย  แต่คุณไม่รู้แม้แต่วิธีการนำมันไปใช้  มันจะมีประโยชน์อะไรกับกระดาษเป็นปึ๊งที่เปื้อนหมึดถูกเย็บเล่มอยู่เป็นหนังสือ  ถ้าคุณไม่รู้แม้กระทั่งว่าคุณเรียนไปแล้วจะเอาไปทำอะไรยังไง  หรือสิ่งต่างๆ ในหนังสือเล่มนี้มันเป็นแค่สิ่งที่ครูพ่นๆ ผ่านหูคุณแล้วมันก็จางหายไป  จะดีกว่าหรือไม่ ถ้าครูจะทำให้คุณรู้สึกรักที่จะเรียนรู้ และเรียนรู้ที่จะรักด้วย  รักที่จะแสวงหาความรู้แม้ว่าการศึกษาในห้องเรียนจบลง  รักที่จะเสพสื่อภาษาอังกฤษโดยมีเพลง O, Susana! เป็นแรงไฟเชื้อฟืน  สิ่งนี้เองที่มันไม่อยู่ใน "หลักสูตร" เพราะมันคือ "หลักที่ไม่มีสูตร"

-ต่อตอน 5-

 

ถึงลูกศิษย์ กศน. ทุกคนจากก้นบึ้งหัวใจ ตอน 5    share   email
2:00 AM

จริงๆ อยากจะจบข้อเขียนนี้ลงเสียทีเพราะเข้าใจว่าคนที่อดทนอ่านมาถึงตรงนี้คงจะเมื่อยสายตาสายยายแย่แล้ว  จริงๆ ครูอยากจะบอกว่า  ครูไม่คิดว่าพวกคุณจะมีโอกาสได้อ่านข้อเขียนที่คุณควรได้อ่านนี้ (เท่าๆ ที่ซาวเสียงดูแทบจะไม่มีใครใช้อินเตอร์เน็ตเลย  แล้ว กศน.เขาอบรมตอนบ่ายให้ฟรีก็ไม่ไปนั่งเรียน  แต่ก็นะ  คุณคงติดงานกัน ครูเข้าใจ) เพราะมันเป็นเรื่องของคุณเอง  แต่สิ่งที่ครูได้เขียนและได้แบ่งปันให้คนรอบข้างครูได้อ่านกันนั้นมันปเนส่วนเสี้ยวหนึ่งของชีวิตครู กศน.ชั่วครู่หนึ่ง  ซึ่งได้บังเกิดความท่วมท้นในใจอย่างประหลาด  และมันเป็นสิ่งที่ทำให้หัวใจอุ่น  จะดีกว่าหรือไม่  ถ้าเราไม่หัวใจอุ่นคนเดียวแต่เราแบ่งปันให้คนอื่นได้อุ่นด้วย

ตลอดการเดินทางของตัวอักษรในข้อเขียนของครูชิ้นนี้  นักเรียนเงียบๆ ในห้องไม่ถูกเอ่ยนาม  นี่อาจปเนเพราะความนิสัยเสียของครูที่มักจะจำได้แต่เด็กเก่ง แสบ เซี้ยว แว้น ดงบังชินกิ สก๊อย ฝอยโฟ่ หรืออะไรก็ตามแต่แล้วแต่จะเรียก  ขอให้ทุกคนได้ระลึกว่าครูนึกถึงพวกคุณทุกคนเสมอ รวมทั้งหลวงพี่ 2 รูปที่ชอบขาดเรียนและชอบใช้อำนาจพระดุครูด้วย  ขอให้รู้ว่าอย่าได้เจอกันในผ้าเหลืองบ้างละกัน  ครูไม่ใช่คู่อริหรือเป็นศัตรูศาสนาแต่อย่างใด  และที่ถูกพระดุก็ไม่ได้ซีเรียสอะไร ออกจะขำๆ ด้วยซ้ำเพราะรู้สึกว่าพระกำลังกลบเกลื่อนอะไรบางอย่างอยู่  ซึ่งการมีพระคุณท่านทั้งหลายมาอยู่ในห้องเรา ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่า เราจะอุ่นใจจากภูติผีปีศาจที่อาจมาก่อกวนหรือสร้างความรำคาญใจให้แก่นักเรียนที่สุดแสนจะตั้งใจเล่าเรียนของครู

ครูจบข้อเขียนนี้ลงด้วยความลำบากใจจริงๆ เพราะยังมีเรื่องราวอีกร้อยแปดพันประการที่ยังตราตรึงอยู่ในใจครู  แน่นอนความทรงจำหรือประวัติศาสตร์ที่ผ่านมาคือสิ่งที่ไม่ได้เกิดขึ้นเพียงชั่วข้ามคืนและเกิดขึ้นจากคนผู้เดียว  พวกคุณทุกคนมีส่วนร่วมสร้างเรื่องราวที่ยังโลดแล่นเต้นไหวในสำนึกของครูเสมอ  ครูหวังเป็นอย่างยิ่งว่า  คุณจะไปร่วมสร้างความทรงจำที่น่าจดจำเช่นนี้กับผู้อื่นๆ อีก  และถ้าคุณจำได้ คาบสุดท้ายของเทอมนี้คุณได้ทำบุญกฐินร่วมกัน  ถ้าชาติหน้ามีจริงฉันใดพวกคุณคงจะได้มานั่งเรียนด้วยกันอีก  แต่ถ้าครูเลือกได้  ขอไม่เกิดจะดีกว่านะ  ใครเห็นด้วยช่วย Raise your hand!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!